چگونه گیتار آکوستیک را در خانه ضبط کنیم
برای ضبط حرفهای گیتار آکوستیک در خانه، پیش از هر چیز بررسی کنید که به یک میکروفن و یک کارت صدا دسترسی دارید. با انتخاب میکروفن مناسب، جانمایی دقیق و پردازش کنترلشده میتوانید ترکهای گیتار آکوستیک خود را با کیفیت حرفهای در اتاق خوابتان ضبط کنید.
هیچ چیزی مانند یک پارت ریتم گیتار آکوستیک یا جزئیات جذاب سولوهای فینگر پیکینگ نمیتوانید به یک قطعه ی موسیقی انرژی بدهد. اما برای این که بیشترین بهره را از قابلیت های گیتار آکوستیک ببرید، باید صدای آن را به خوبی ضبط و میکس کنید.
آسان ترین راه برای ضبط گیتار آکوستیک این است که از خروجی مستقیم پیکاپ های گیتار استفاده کنید. این خروجی را به ورودی اینسترومنت کارت صدای خود متصل کنید. نقطه ضعف اصلی این روش آن است که صدای کامل و پرحجم بدنه ی گیتار ضبط نمیشود.
یک روش پیچیده تر این است که از دو یا چند میکروفن برای ضبط صدای سیم ها، بدنه و انعکاس صدای گیتار در فضای آکوستیک استفاده کنید. این روش نیاز به پایه میکروفن و بوم دارد تا بتوانید میکروفنها را به شکلی مطمئن در پوزیشن مورد نیاز قرار دهید. اما پیش از آن که میکروفنها در پوزیشن مد نظرتان قرار دهید و ضبط را شروع کنید، باید تصمیم بگیرید که از چه نوع میکروفنی می خواهید استفاده کنید.
1. انواع میکروفنها
سه نوع میکروفن که برای ضبط گیتار استفاده میشوند عبارتند از:
- میکروفنهای داینامیک: این نوع میکروفنها نیازی به فانتوم پاور ندارند، و برای اجرای زنده بسیار محبوب هستند. این نوع میکروفنها صدای کدر تری نسبت به میکروفنهای کاندنسر دارند و جزئیاتشان نیز کمتر است. از میکروفنهای داینامیک معمولا برای ضبط امپلی فایر گیتار استفاده میشود.
- میکروفنهای کاندنسر: این نوع میکروفنها انتخاب اصلی صدابرداران برای ضبط گیتار آکوستیک هستند. میکروفنهای کاندنسر نیاز به فانتوم پاور دارند که معمولا 48 ولت است. ولتاژ کارت صدا یا میکسر از طریق کابل میکروفن به میکروفن می رسد. در حقیقت همان کابلی که ارتباط صوتی را ایجاد میکند، برق مورد نیاز میکروفن را هم فراهم میکند. (اگر متوجه شدید که میکروفن کاندنسر شما کار نمیکند، مطمئن شوید که میکروفن را به ورودی دارای فانتوم پاور وصل و کلید فانتوم پاور را روشن کرده باشید.) میکروفنهای کاندنسر در مقایسه با میکروفنهای داینامیک به جزئیات حساس تر هستند، صدای باز تری دارند و شکننده تر هستند.
- میکروفنهای ریبون: این میکروفنها میدرنج گرمی دارند و صدای آن ها به روشنی میکروفنهای کاندنسر نیست. میکروفنهای ریبون مدرن، بر خلاف میکروفنهای ریبون قدیمی که بسیار شکننده بودند، قوی تر هستند. این میکروفنها علیرغم قیمت بالایی که دارند، برای ضبط گیتار آکوستیک بسیار محبوب شده اند، مخصوصا برای ضبط استریو. میکروفنها کاندنسر و داینامیک به واسطه ی سایز دیافراگم شان دسته بندی میشوند (دیافراگم یک لایه ی نازک است که در پاسخ به امواج صوتی حرکت میکند).
به طور کلی می توان گفت میکروفنهای دارای دیافراگم بزرگ نسبت به میکروفنهایی که دیافراگم کوچکتری دارند، حساس تر می باشند ما تُن آن ها روشنی کمتری دارد. برخی صدابرداران از میکروفنهای دارای دیافراگم بزرگ روی گیتار سیم نایلونی یا یوکلله و از میکروفنهای دارای دیافراگم کوچک روی گیتارهای آکوستیک استفاده میکنند.
2. الگوی قطبی میکروفن
الگوی قطبی میکروفن تعیین میکند که میکروفن چگونه به صداهایی که از جهات مختلف به سمت آن می آیند واکنش نشان دهد:
- میکروفن چند جهته یا omnidirectional صدا را به طور برابر از تمام جهات دریافت میکند. از این نوع میکروفنها به ندرت در اجرای زنده استفاده میشود، اما در استودیو بسیار کاربردی هستند و برای ضبط ترکیب صدای گیتار آکوستیک و صدای اتاق عملکرد بسیار خوبی خواهند داشت. میکرون های چند جهته ی باکیفیت دارای صدای طبیعی و پاسخگویی فرکانسی یکدستی هستند.
- میکروفنهای کاردیود از نوع جهت دار هستند و هم در استودیو و هم در اجرای زنده مورد استفاده قرار می گیرند. این نوع میکروفنها صدایی که در روبروی میکروفن قرار دارد را دریافت و صدای پشت و اطراف میکروفن را دفع میکنند. این دفع صدا صد در صد نیست، پس صداهایی که از پشت و اطراف به میکروفن می رسند کمی تغییر کاراکتر پیدا میکنند.
- الگوی قطبی فیگر ایت یا figure-8 بیشتر برای میکروفنهای ریبون مورد استفاده قرار می گیرد. این الگوی قطبی صدا را از دو طرف میکروفن دریافت میکند و صدایی که جلو و پشت میکروفن قرار دارد را تقریبا به صورت کامل دفع میکند. یکی از روش های استفاده از این نوع میکروفنها برای ضبط گیتار این است که میکروفن را بین دو گیتاریستی که به اجرای دو نفره می پردازند قرار دهید، چرا که میکروفن فیگر ایت صدای هر دو گیتار را به شکل یکسان ضبط خواهد کرد. میکروفنهای ریبون همچنین محبوبیت زیادی برای ضبط استریو دارند. علاوه بر این، میکروفنهای جهت دار (یعنی میکروفنهای دارای الگوی قطبی کاردیود و فیگر ایت، دارای افکت مجاورت هستند، یعنی وقتی میکروفن را به منبع صدا نزدیک می کنید پاسخگویی بیس میکروفن تشدید میشود.
این خصوصیت میتواند صدای گیتار آکوستیک پرحجم تری را به شما بدهد، اما اگر میکروفن را زیادی به گیتار نزدیک کنید بیس صدا زیادی افزایش خواهد یافت و از وضوح صدا کاسته میشود.
3. استفاده از صدای مستقیم و صدای ضبطشده با میکروفن
ترکیب سیگنال مستقیم پیکاپ گیتار با صدای گیتاری که توسط میکروفن ضبطشده، به شما اجازه می دهد صدای مستقیم سیم ها را با صدای بدنه ی گیتار تلفیق کنید.
با این حال کمی طول می کشد تا صدا از طریق هوا عبور کند (حدودا یک میلی ثانیه به ازای هر سی سانتی متر)، پس صدایی که با میکروفن ضبط می کنید نسبت به صدای مستقیم پیکاپ های گیتار کمی تاخیر خواهد داشت و برای این که پرحجم ترین و باکیفیت ترین صدا را داشته باشید، خوب است صدایی که به وسیله ی میکروفن ضبطشده را در نرم افزارتان کمی به جلو حرکت دهید تا شکل موج هر دو سیگنال مستقیم و سیگنال میکروفن روی هم بیفتند.
برای تنظیم کردن زمان تاخیر، هر دو سیگنال را با هم ترکیب و به صدای آن ها گوش دهید، قطبیت یکی از سیگنال ها را معکوس کنید. سپس صدای ضبطشده ی میکروفن را تا جایی جلو ببرید که به کم حجم ترین صدای ممکن برسید.
این اتفاق زمانی رخ می دهد که صدای ضبطشده میکروفن و سیگنال مستقیم پیکاپ تا جای ممکن روی هم افتاده باشند. سپس برای این که به پرحجم ترین صدای ممکن دست پیدا کنید، قطبیت کانالی که معکوس کرده بودید را به حالت اولیه اش بازگردانید.
4. گزینههای میکروفنگذاری برای گیتار آکوستیک
راه های بسیار زیادی برای ضبط گیتار آکوستیک با میکروفن وجود دارد. در ادامه تکنیک های رایجی را به شما توضیح می دهیم که نیازی به میکروفنهای تخصصی (مانند میکروفنهای جفت استریو) ندارند.
اگر برای ضبط گیتار آکوستیک از تنها یک میکروفن استفاده کنید، دیگر احتمال مواجه شدن با مشکلات phase که بین دو میکروفن به وجود می آید مواجه نخواهید شد.
میکروفن را در فاصله ی 15 الی 30 سانتی متری از میکروفن قرار دهید و آن را روبروی فرت چهاردهم گیتار قرار دهید؛ به میکروفن کمی زاویه دهید تا سر میکروفن به سمت فینگر بُرد بین لبه ی بدنه ی گیتار و حفره ی صدای گیتار تمایل پیدا کند (تصویر زیر). با فاصله ی بین میکروفن و گیتار بازی کنید تا به پاسخگویی میدرنج دلخواهتان برسید. در این روش صدا به صورت مونو ضبط خواهد شد.
برای ضبط استریو، دو میکروفن را در همان فاصله ی 15 الی 30 سانتی متری از گیتار قرار دهید، اما آن را به سمت انحنای پایینی بدنه ی گیتار یا کمی پایین تر از بریج گیتار بگیرید (تصویر زیر).
بسیاری از صدابرداران با استفاده از قانون سه به یک مشکلات phase را به حداقل می رسانند. این قانون بیان میکند که فاصله ی میکروفن دوم نسبت به میکروفن اول باید حدودا سه برابر فاصله ی میکروفن اول از بدنه ی گیتار باشد. اگرچه توجه به این روش برای شروع خوب است، اما بهتر است با پوزیشن میکروفن بازی کید تا جایی که به صدای دلخواهتان برسید.
یک راه دیگر استفاده از تکنیک جفت استریوی X/Y است به این صورت که دو میکروفن را در فاصله ی حدود 30 الی 45 سانتی متری در روبروی گیتار قرار دهید.
هر دو میکروفن باید مستقیما بخ سمت حفره ی گیتار گرفته شوند (تصویر زیر). معمول توصیه نمیشود که سر میکروفن را به سمت حفره ی گیتار بگیرید، چرا که صدا ممکن است ناواضح و حاوی بیس بیش از اندازه شود.
با این حال در تکنیک X/Y از آنجایی که زاویه ی نود درجه ای به میکروفنها می دهیم، دو میکروفن مستقیما به سمت حفره ی گیتار گرفته نمیشوند، بلکه جهت آن ها به سمت گوشه های حفره ی گیتار خواهد بود.
5. پردازش صدای گیتار آکوستیک با EQ
وقتی ضبط ترک گیتار به پایان رسید، با استفاده از EQ میتوانید صدای آن را تقویت کنید. اکولایزر همچنین میتواند اختلاف میان تکنولوژی های میکروفنها را به حداقل برساند – به عنوان مثال با تقویت فرکانس های بالای یک میکروفن داینامیک میتوانید صدای روشن تری به آن بدهید. با غیر فعال کردن گاه به گاه اکولایزر میتوانید صدای اکولایز شده را با ورژن اکولایز نشده ی آن مقایسه کنید.
این تست مهم به شما کمک میکند در انجام تنظیمات سردرگم نشوید؛ به عنوان مثال صدای گیتار شما زیادی کم حجم است، پس شما بیس آن را تقویت می کنید، سپس بیس صدا بیش از حد زیاد میشود و شما فرکانس های بالا را تقویت می کنید، سپس میدرنج کمرنگ میشود و این دور باطل ادامه پیدا میکند.
الف) منسجم کردن صدا
صدای گیتار آکوستیک ضبطشده شاید بیس بیش از اندازهای داشته باشد. دو راه برای انسجام دادن به آن وجود دارد:
- صدای پایین تر از فرکانس های گیتار را به حداقل برسانید. برای این کار از یک فیلتر high-pass با شیب تند میان فرکانس های 20 الی 90 هرتز استفاده کنید. توجه داشته باشید که برخی مهندسان صدا دوست ندارند این فرکانس ها را کاهش دهند، چرا که باور دارند این کار صدایی را حذف میکند که مردم نمی شنوند اما آن را حس میکنند. پیشنهاد می کنیم خودتان به صدا گوش دهید و سپس تصمیم بگیرید.
- اگر صدای گیتار وضوح کافی در بخش فرکانس های بالا و فرکانس های بیس ندارد، میتوانید یک کات ملایم در قسمت پایین میدرنج (در حدود فرکانس های 200 الی 350 هرتز) ایجاد کنید. این کار انسجام بهتری به فرکانس های بالا و فرکانس های بیس می دهد.
ب) کنترل کردن رزونانسها
برخی گیتارهای آکوستیک دارای رزونانسهای بدنه ای هستند که باعث میشود پرتاب صدای گیتار روی استیج تقویت شود. اما پروسه ی ضبط نیازهای متفاوتی نسبت به اجرای زنده دارد و در هنگام ضبط معمولا نیاز به پاسخگویی بالانس تری داریم (توجه داشته باشید که یک پیکاپ piezo هم میتواند رزونانس خودش را داشته باشد).
کامپرس کردن داینامیک رنج یا استفاده از لیمیتر راه حل این مشکل است، اما این پردازش ها می توانند کاراکتر attack و decay را در صدای گیتار تغییر دهند. روش دیگری که صدای طبیعی تری به شما خواهد داد این است که با استفاده از یک اکولایزر پارامتریک، بوست ها و کات هایی را ایجاد کنید تا پاسخگویی فرکانس رزونانت کاهش پیدا کند.
برای پیدا کردن فرکانس مشکل ساز میتوانید این کار را انجام دهید:
1. ولوم مانیتور را پایین بیاورید، چون کاری که در ادامه انجام می دهیم ممکن است صدای بسیار بلندی پیدا کند.
2. یک باند باریک با بوست شدید (حدود 10 الی 12 دسی بل) ایجاد کنید.
3. در حالی که ترک گیتار پلی میشود، فرکانس این باند را آهسته حرکت دهید. به واسطه ی بوست شدید و پهنای باند باریکی که ایجاد کرده اید، پیک ها کاملا برجسته خواهند شد و حتی صدا را دیستورت خواهند کرد.
4. پیکی که بلندترین صدا را دارد را پیدا کنید و سپس EQ را تا جایی کات کنید که پیک با باقی صدای گیتار متناسب شود. اگر پیک محدوده ی فرکانسی بزرگی را در بر میگرفت، پهنای باند را زیاد کنید و اگر با یک رزونانس تیز مواجه شدید، پهنای باند را کاهش دهید.
