مقایسهٔ بلوتوث ۵.۱ و ۵.۰

ویژگی‌های جدید بلوتوث ۵.۰

جهش از بلوتوث ۴.۲ به ۵.۰ بسیار قابل توجه است.

مصرف کم انرژی (BLE)

این ویژگی قبلاً در نسخهٔ ۴.۰ هم وجود داشت ولی فقط در ابزارهای کوچکی مثل ردیاب‌ها کاربرد داشت. هدفون‌ها هنوز نمی‌توانستند از این ویژگی برای ارتباط به تلفن‌های هوشمند استفاده کنند. در نسخهٔ ۵.۰ بالاخره این ویژگی در گوشی‌های هوشمند هم قابل استفاده شد و صرفه‌جویی چشمگیری در مصرف باتری به عمل آورد.

سرعت انتقال بیشتر و برد وسیع‌تر

با ورود بلوتوث ۵.۰ همه‌چیز ۲ یا حتی ۴ برابر شد. سرعت انتقال داده از ۱ مگابیت در ثانیه به ۲ مگابیت بر ثانیه رسید. افزایش سرعت به معنای افزایش پهنای باند است که لازمهٔ ویژگی دیگر بلوتوث ۵ یعنی Dual Audio است. همچنین در این نسخه بُرد فرکانسی با بهبود ۴ برابری به ۲۴۰ متر رسید. این محدوده به صورت نظری بیان شده و فقط در یک محیط کنترل شده می‌توان به آن رسید. به عنوان مثال اگر دیواری بین فرستنده و گیرنده حائل شود، بُرد نهایی کاهش می‌یابد.

Dual Audio

قبل از نسخهٔ ۵.۰، فرستنده فقط می‌توانست صدا را به یک بلندگوی بی‌سیم بفرستد. یعنی اگر می‌خواستید دو بلندگو را در حال استریو یا پارتی مود به هم وصل کنید مجبور بودید از راهکارهای اختصاصی برای انتقال سیگنال از یک اسپیکر به اسپیکر دیگر استفاده کنید؛ اما در نسخهٔ ۵ این مشکل از میان برداشته شد و به طور همزمان می‌توان سیگنال را به دو دستگاه ارسال کرد. با این ویژگی می‌توانید آهنگ یکسانی را دو نفری با دوستتان گوش کنید.

وضعیت بلوتوث ۵.۱ نسبت به ۵.۰ چطور است؟

قطعاً میزان پیشرفت بلوتوث ۵.۱ نسبت به ۵.۰ به شدت تفاوت دو نسخهٔ ۵.۰ و ۴.۲ نیست. اگر دقت کنید رقم اصلی ۵ تغییر نکرده است. این یعنی همچنان با بلوتوث ۵ سروکار داریم ولی با یک سری بهبودها و تغییرات جزئی. در ادامه تغییرات این نسخه را بررسی می‌کنیم.

شناسایی دقیق موقعیت

این مهم‌ترین ارتقاء بلوتوث ۵.۱ است. بلوتوث ۵ با بررسی شدت سیگنال، فقط دور و نزدیکی دستگاه را تشخیص می‌دهد؛ ولی بلوتوث ۵.۱ به مدد آنتن‌های بیشتر حتی فواصلی در حد چند سانت را تشخیص می‌دهد.دستگاه گیرنده با زاویهٔ ورود سیگنال (AoA: angle of arrival) و فرستنده با زاویهٔ خروج سیگنال (AoD: angle of departure) این کار را انجام می‌دهد. با شناسایی دقیق موقعیت، پایداری اتصال افزایش خواهد یافت. همچنین می‌توانید بدون کمک GPS ایرباد گمشده را پیدا کنید. این پیشرفت عظیمی برای آیندهٔ اینترنت اشیاء است. با گم شدن هدفون، سایر وسایل از مکان آن باخبرند.

GATT Caching

GATT Caching روند اتصال دستگاه‌های قبلاً جفت شده را تسریع می‌بخشد. هر بار که دو دستگاه به هم متصل می‌شوند اطلاعاتی رد و بدل می‌شود که این کار نه‌تنها زمان بلکه انرژی را هدر می‌دهد. در بلوتوث ۵.۱ دستگاه‌ها پس از اولین اتصال، در دفعات بعد از تبادل اطلاعات تکراری صرف‌نظر کرده و بدین ترتیب ضمن افزایش سرعت اتصال، مصرف انرژی و باتری کاهش خواهد یافت.

Connection Advertising

وقتی هدفون وایرلس را روش می‌کنید، شروع به یافتن دستگاه‌های اطراف می‌کند. بلوتوث ۵.۱ از یک ویژگی جدید تحت عنوان «randomized advertising channel indexing» استفاده می‌کند. وقتی با هدفون جفت می‌شوید، اتصال روی یک کانال مشخص انجام می‌شود تا با اتصالات بلوتوثی دیگر تداخل پیدا نکند. در نسخهٔ ۵، دستگاه‌ها بایستی بین کانال‌های ۳۷ و ۳۸ و ۳۹ جابه‌جا می‌شدند. اگر دستگاه دیگری در کانال مثلاً ۳۷ وجود داشته باشد، اتصال به آن کانال می‌تواند تداخل به وجود آورد. در نسخهٔ ۵.۱ دستگاه‌ها می‌توانند به صورت تصادفی یک کانال را انتخاب کنند. بدین ترتیب احتمال بروز تداخل کاهش می‌یابد. این ویژگی به خصوص در یک منطقه با تعداد زیاد دستگاه بلوتوث مفید است. دیگر ویژگی جذاب این نسخه «periodic advertising sync transfer» است که بازهم سرعت جفت شدن دستگاه‌ها را افزایش و مصرف باتری را کاهش می‌دهد. برای اتصال دو دستگاه، هر دو باید اعلام حضور یا اصلاحاً خودشان را Advertise کنند. با این کار، اطلاعات ضروری از جمله برنامه‌ریزی برای Advertise مبادله می‌شود؛ بدین ترتیب گوشی موبایل دقیقاً می‌داند چه زمانی هدفون اعلام حضور می‌کند و در همان زمان شروع به اسکن سیگنال بلوتوث می‌کند. بنابراین نیازی نیست مدام این کار را انجام دهد.

جمع‌بندی

بلوتوث ۵.۱ مزایای زیادی برای کاربران هدفون دارد. اتصال سریع‌تر، موقعیت‌سنجی بهتر و مصرف انرژی کمتر. اما در جمع‌بندی نهایی این پیشرفت‌ها جزئی است. در واقع این نسخه از بلوتوث بیش از آنکه تجربهٔ شنیداری شما را بهبود ببخشد، برای توسعهٔ خانهٔ هوشمند و اینترنت اشیاء کاربرد دارد. بنابراین بهتر است منتظر نسخهٔ ۵.۲ (یا کدک جدید LC3 و LE Audio) یا شاید حتی نسخهٔ ۶.۰ بمانید. یک مشکل بلوتوث ۵.۱ پشتیبانی کم دستگاه‌هاست. بیشتر هدفون‌های کنونی از بلوتوث ۵ استفاده می‌کنند. گوشی‌های هوشمند نیز به آرامی فناوری بلوتوث را به نسخه‌های جدید ارتقاء داده‌اند و فقط چند برند معتبر از آن پشتیبانی می‌کنند. با این حال انتظار می‌رود در سال ۲۰۲۱ شاهد افزایش دستگاه‌های سازگار با بلوتوث ۵.۱ باشیم.