چگونه آهنگی موفق و پر طرفدار بنویسیم؟

فقط با نیروی عشق است که می‌توانید یک آهنگ محبوب و موفق بنویسید. امروزه بسیاری از ترانه‌سرایانی که همیشه ترانه‌هایشان جزو ۱۰ ترانه برتر انتخاب می‌شود، معمولا شغل و حرفه‌شان ترانه‌سرایی است اما این بدان معنا نیست که دیگر هیچ‌کس نمی‌تواند جای آن‌ها را بگیرد و ترانه‌ای پر طرفدار بنویسد. در واقع با تلاش و پشت کار، ترانه شما می‌تواند به سرعت تبدیل به ترانه‌ای محبوب و پر طرفدار شود. با انتخاب یک موضوع برای آهنگ‌تان و نوشتن اشعار، کار را شروع کنید. سعی کنید با بررسی و تحلیل آثار پر طرفدار، آهنگ‌سازی کارتان را انجام دهید. با اعتماد به هوش و غریزه و همچنین الهام از آهنگ‌های پر طرفدار قدیمی، موانع را کنار بزنید و نوآوری کنید. موضوع این مقاله، نوشتن آهنگی موفق و محبوب است. در حقیقت بحث ما در مورد راه‌کارهای نوشتن یک آهنگ محبوب و موفق است. امید که با نگارش این مقاله بتوانیم به شما در نوشتن ترانه‌ای تأثیرگذار و ماندگار کمک کنیم. با ما همراه باشید…

گام اول؛ فراهم کردن شرایط برای نوشتن ترانه‌ای موفق

بین محصول دیجیتالی و فیزیکی، یکی را انتخاب کنید.

در صورتی که قصد دارید ترانه‌تان را به صورت فیزیکی «بنویسید» ، شما به یک کاغذ، مداد و پاک‌کن احتیاج دارید. اما اگر می‌خواهید این کار را به صورت دیجیتالی انجام دهید، حداقل به یک ورکستیشن نیاز خواهید داشت.

• هنگام انتخاب و خرید کامپیوتر، حتما به کانفیگ سخت‌افزاری آن دقت کنید. مثلا پردازنده باید حداقل دو هسته‌ای با فرکانس ۳ گیگاهرتز باشد. رم حداقل ۸ گیگابایت و حافظه داخلی نیز حداقل ۵۰۰ گیگابایت باشد.
• اگر می‌خواهید ترانه‌تان را به صورت دیجیتالی خلق کنید، باید از یک ورکستیشن خوب استفاده کنید. بهترین ورکستیشن‌های امروزی عبارت‌اند از: Logic Pro X ، Cubase Pro ، FL Studio و Ableton Live.
• در صورتی که می‌خواهید به صورت فیزیکی ترانه‌تان را بنویسید، حتما از وسایلی استفاده کنید که با آن‌ها احساس راحت‌تری بیشتری دارید. به عنوان مثال، در فرآیند نگارش ترانه، گاهی اوقات ممکن است بخواهید اصلاحات و تغییراتی در ترانه اعمال کنید. بنابراین بهتر است همیشه از مداد برای نوشتن ترانه‌هایتان استفاده کنید.

موضوع ترانه‌تان را انتخاب کنید.

برای انتخاب موضوع، همیشه به سراغ موضوعاتی بروید که افراد بیشتری بتوانند با آن ارتباط برقرار کنند. دل‌شکستگی و غم و غصه همواره یکی از رایج‌ترین موضوعات آهنگ‌های پر طرفدار امروزی‌ست اما موضوعات بهتری نیز وجود دارند. مثلا عاشق شدن، احساس یک روز عالی، خیانت، از دست دادن عزیز، امید و… .

• موضوع ترانه می‌تواند به شما در سرودن اشعار و انتخاب اصوات مناسب حین آهنگ‌سازی، کمک بسیار بزرگی کند. با انتخاب موضوع، حالا دیگر شما می‌دانید که از چه کلمات، جملات، اصوات، افکت‌ها و… باید استفاده کنید.

بداهه نویسی و چرک‌نویسی

چرک‌نویسی اشعار که اصطلاحا به آن "اشعار بی‌انتها" نیز گفته می‌شود، یکی از اموری است که حتی با صرف زمان زیاد، باز هم جذاب و لذت‌بخش است. این‌گونه اشعار معمولا مخاطبان گسترده‌ای دارند و شما با نوشتن چنین اشعاری، شانس این را دارید که افراد با سنین مختلف به موسیقی شما گوش کنند و بدین وسیله محبوبیت شما افزایش یابد.

• اگر ترانه شما جذاب نباشد، هرگز به عنوان یک ترانه‌سرا موفق و محبوب شناخته نخواهید شد. برای نوشتن آهنگی تأثیرگذار و محبوب، سعی کنید در همه حال به دنبال الهام گرفتن از جهان پیرامون خود باشید. به عنوان مثال طبیعت، گونه‌های مختلف هنر، موزه‌ها و… می‌توانند بهترین منبع برای الهام گرفتن باشند.
• اگر بخواهیم به بعضی ترانه‌های این چنینی که طی سال‌های دهه ۶۰ و ۷۰ میلادی بسیار مورد توجه قرار گرفته بودند اشاره کنیم، می‌توانیم از Paint It Black اثر Rolling Stones و Brown Eyed Girl اثر Van Morrison و همین‌طور Go Your Own Way اثر Fleetwood Mac یاد کنیم.
• همچنین اگر بخواهیم چند مورد از این‌گونه آهنگ‌ها را که در سال‌های دهه ۸۰ تا ۲۰۰۰ بسیار محبوب بودند را عنوان کنیم، می‌توانیم به Don't Stop Me Now اثر Queen و Don't Stop Believin اثر Journey و Billy Jean اثر Michael Jackson و Smells Like Teen Spirit اثر Nirvana و در نهایت Mr. Brightside اثر Killers اشاره کنیم.

شعرتان را بر اساس سیلابس‌ها(هجاها) مرتب کنید.

البته در صورتی که تصمیم به استفاده از ورکستیشن گرفته‌اید، می‌توانید از ورکستیشن برای مرتب کردن شعرتان بر اساس سیلابس‌ها بهره ببرید. با تقسیم اشعار به سیلابس‌ها می‌توانید برای هر سیلابس، آوا و لحنی منحصر به فرد طراحی کنید.

• به طور معمول، به هر سیلابس یک نت نسبت داده می‌شود. بسته به شرایط، می‌توانید از یک نت برای تعدادی سیلابس استفاده کنید و یا به ازای هر سیلابس، یک نت انتخاب کنید که در این صورت، به احتمال زیاد باید نت‌های دولاچنگ را مورد استفاده قرار دهید.
• حتی اگر بخواهید از یک نت Sustain شده برای چند سیلابس استفاده کنید، باز هم تقسیم شعر به سیلابس‌ها می‌تواند به شما در رعایت ریتم و وزن آهنگ‌تان کمک زیادی کند.

گام دوم؛ اصول آهنگ‌سازی یک اثر موفق

تمپو را تنظیم کنید.

احتمالا با تمپو آشنا هستید؛ پارامتری برای تعیین سرعت آهنگ که بر مبنای بیت بر دقیقه(BPM) اندازه‌گیری می‌شود. برای تنظیم تمپو باید از وسیله‌ای به نام مترونوم استفاده کنید که خوش‌بختانه در اغلب ورکستیشن‌های امروزی به صورت دیجیتالی تعبیه شده است.

• موفق بودن یک آهنگ ارتباط زیادی با تمپو ندارد اما معمولا تمپو آهنگ‌های محبوب و پر طرفدار چیزی بین 117BPM-122BPM است. با دانستن این میزان می‌توانید در موسیقی‌تان از آن به نفع خود استفاده کرده و بدین شکل شانس موفقیت آهنگ‌تان را افزایش دهید.
• در مورد سبک موسیقی آهنگ‌تان تحقیق کنید. بعضی سبک‌ها، تمپو مخصوص به خود را دارند. مثلا تمپو آهنگ‌هایی که در سبک Ballad تولید می‌شوند معمولا 90BPM است.

بیس آهنگ‌تان را بنویسید.

بیس هر آهنگ معمولا متشکل از سازهایی است که در فرکانس‌های پائین صدا تولید می‌کنند؛ سازهایی مانند درام، بیس و کلا سازهای کوبه‌ای. این قسمت از آهنگ در عین حال که معمولا ساده و تکراری‌اند، اما بسیار جذابیت دارند. ضربات در این‌گونه سازها باید با تمپو هماهنگ باشند.

• معمولا اصوات سازهای کوبه‌ای روی صدای بیس غالب هستند. بنابراین برای اجرای تک نت‌ها، آکوردها و دنباله‌ای از تک نت‌ها بهتر است از سازهایی مانند پیانو، گیتار یا باریتون استفاده کنید.
• لاین بیس آهنگ‌تان باید لوپ شود؛ این بدان معناست که یک قطعه بیس باید در سرتاسر آهنگ شما تکرار شود. این الگو ممکن است فقط در قسمت‌هایی که آهنگ از بخشی به بخش دیگر منتقل می‌شود تغییر کند؛ به عنوان مثال هنگام انتقال از بخش تک‌خوانی به گروه‌خوانی یا انتهای قطعه.

یک ملودی جذاب بنویسید.

می‌توان گفت اصلی‌ترین جزء هر آهنگ، لاین مربوط به ملودی آن است. به طور معمول، ملودی می‌تواند از صدای یک ساز، یک خواننده یا ترکیبی از این دو تشکیل شود.

• ملودی آهنگ شما باید با تمپو و لاین بیس هماهنگ باشد.
• سازهایی که معمولا از آن‌ها برای اجرای ملودی استفاده می‌شوند عبارت‌اند از: پیانو، گیتار، سازهای بادی برنجی مانند ترومپت و ترومبون، ارگان، اصوات سینتی‌سایزری و… .
• ملودی‌های خود را طوری طراحی کنید که دارای رنگ ویژه و منحصر به فرد شما باشند. فراز و نشیب‌ها و همچنین افزایش و کاهش ولوم صداها در سراسر قطعه می‌تواند برای شنونده‌ها بسیار جذاب و گوش‌نواز باشد.

از اضافه کردن تعداد زیادی ساز به آهنگ‌تان خودداری کنید.

آهنگ‌های پر طرفدار به طور میانگین از ۷ لاین(۶ ساز + صدای خواننده) استفاده می‌کنند. استفاده از سازها/وکال زیاد در آهنگ می‌تواند وضوح و شفافیت آن را از بین ببرد. به جای افزودن اصوات زیاد، سعی کنید از تکنیک‌های همراهی(Accompaniment) بهره ببرید.

• به عنوان یک ترانه‌سرا تازه‌کار ممکن است بخواهید تعداد اصوات همراهی کننده، ۲ یا ۳ عدد باقی بمانند تا از اشباع و شلوغ شدن آهنگ‌تان جلوگیری کنید.
• نکته آخر این که در استفاده از اصوات همراهی کننده مخصوصا در آکوردها، هارمونی را رعایت کنید. با رعایت هارمونی می‌توانید به ترکیبی گوش‌نواز و زیبا از تک نت‌ها دست یابید.

از آکوردهای جذاب ماژور استفاده کنید.

این بدان معنا نیست که آکوردهای مینور مناسب نیستند اما معمولا در مارکت موسیقی، آهنگ‌هایی که در گام مینور نوشته می‌شوند، کمتر مورد توجه قرار می‌گیرند و به موفقیت می‌رسند. از این گذشته، ساختار آکورد هر چقدر پیچیده‌تر باشد، شنونده را کلافه‌تر می‌کند. سعی کنید تا جایی که می‌توانید از آکوردهای ساده و زیبا که با جو و فضای موسیقی‌تان هماهنگ هستند استفاده کنید.

• یکی از رایج‌ترین توالی آکوردها که معمولا در آهنگ‌های محبوب و پر طرفدار مورد استفاده قرار می‌گیرد، الگوی I - V - VIm - IV است. توالی‌های آکورد زیر در این الگو قرار دارند:  C - G - Am - F; D - A - Bm - G; A - E - F#m - D; G - D - Em - C; E - B - C#m - A
• آکوردهای بسیار زیادی وجود دارند که می‌توانید از بین آن‌ها، بسته به نیازتان، بهترین آکورد را انتخاب کرده و آن‌ها را به شکلی منحصر به فرد در کنار یک‌دیگر قرار دهید. سعی کنید آکوردهای مختلفی را آزمایش کنید و آکوردی که بیشتر با فضای موسیقی شما هماهنگ بود را برگزینید.

بخش‌های مهم آهنگ‌تان را برجسته کنید.

وقتی به انتهای آهنگ یا ترانه می‌رسید و می‌خواهید که شنونده به این بخش توجه بیشتری داشته باشد، کافی‌ست این بخش را به وسیله افزایش یا کاهش سطح صدا، برجسته کنید. برای تأکید بر این بخش‌ها همچنین می‌توانید از یک یا دو ساز اضافه بهره ببرید. یکی از تکنیک‌های دیگر برای جلب توجه شنونده به بخش‌های مورد نظرتان، استفاده از توقف‌های لحظه‌ای است.

• یکی دیگر از راه‌های برجسته‌سازی بخشی از آهنگ، استفاده از اصوات یا سمپل‌های نامتعارف است. DJ Premier یکی از افرادی‌ست که این کار را با مهارت بسیار زیادی انجام می‌دهد. او معمولا از سمپل صدای پرندگان به جای لاین بیس استفاده می‌کند.

گام سوم؛ موانع را کنار بزنید و پیش بروید...

به هوش طبیعی و غرایز خود اعتماد کنید.

حتی اگر تعداد زیادی موسیقی پر طرفدار مورد تجزیه و تحلیل قرار بگیرند، باز هم هیچ آهنگ‌ساز و محققی نمی‌تواند فرمولی دقیق برای نوشتن آهنگی موفق ارائه دهد. احساسات شدید معمولا پیام‌های قدرت‌مندی را به شنونده‌ها منتقل می‌کنند. بنابراین استفاده از احساسات هنگام نوشتن یک آهنگ، می‌تواند شانس موفق شدن آن را افزایش دهد.

• قبل از این که تغییری در آهنگ‌تان اعمال کنید، حتما چرک‌نویس‌ها را ذخیره کنید. بعضی تغییرات ممکن است آهنگ را بدتر کنند. در نتیجه بهتر است همیشه قبل از اعمال تغییرات در آهنگ‌تان، چرک‌نویس‌ها را نگهداری کنید. با این کار، در صورتی که تغییرات موجب بدتر شدن آهنگ‌تان شد، به راحتی می‌توانید از نسخه قبلی آهنگ‌تان استفاده کنید.

از آهنگ‌های قدیمی الهام بگیرید.

ریف‌ها، تم و سایر اجزای آهنگ‌های قدیمی را به شیوه‌ای نوآورانه و جدید مورد استفاده قرار دهید. ایده‌های خودتان را به این اجزا اضافه کنید و با ترکیب آن‌ها با یک‌دیگر، ملودی منحصر به فرد و خاص خود را خلق کنید. سعی کنید از آهنگ‌های مورد علاقه قدیمی‌تان یا حتی آثار کلاسیک الهام بگیرید. یکی از مزیت‌های این کار این است که اگر آهنگ‌تان را بر اساس یک آهنگ پر طرفدار قدیمی بسازید، در واقع آن آهنگ را زنده کرده‌اید و بدین شکل، شانس موفقیت و ماندگاری قطعه شما هم افزایش می‌یابد.

• به هیچ عنوان یک آهنگ را کپی نکنید. حتی سعی کنید ملودی شما به ملودی آهنگ مورد نظرتان نزدیک هم نباشد. انجام این کار می‌تواند سرقت ادبی تعبیر شده و از نظر قانونی برای شما مشکلاتی را به وجود آورد.
• راه‌های مختلف الهام گرفتن را کشف کنید. یکی از این راه‌ها که می‌تواند کمک بزرگی به شما کند، هم‌کاری با سایر هنرمندان است.

انعطاف‌پذیر باشید.

تلاش برای پیروی سفت و سخت از قوانین می‌تواند منجر به فرو نشاندن و خنثی شدن خلاقیت‌تان شده و روح و طراوت آهنگ‌تان را از بین ببرد. وقتی ایده‌های جدید، خلاقانه و نوآورانه به ذهن‌تان خطور می‌کنند، آن‌ها را با آغوش باز بپذیرید و دست‌کم امتحان‌شان کنید. شما هرگز نمی‌دانید که ترانه یا آهنگ چه موقع ممکن است به شما الهام شوند. پس آن‌ها را غنیمت بشمارید.

• به دلیل فرار بودن موسیقی، بهتر است به جای به خاطر سپردن ایده‌های ناب در ذهن‌تان، از یک دفترچه یادداشت فیزیکی یا اپلیکیشن‌های موبایلی برای نگهداری از از این ایده‌های ناب استفاده کنید.

مداومت کنید.

هنگامی که در جستجوی طلا هستید، این امر ممکن است بسیار زمان‌بر باشد اما می‌دانید که ارزشش را دارد. در مورد ترانه‌سرایی هم به همین ترتیب است. حتی ترانه‌سرایان نابغه هم از اول نابغه نبودند. اولین ترانه آن‌ها Hit نشد. آن‌ها قبل از آن ترانه موفق‌شان، ده‌ها و شاید صدها ترانه نوشته‌اند. راز اصلی موفقیت در هر زمینه‌ای، مداومت است. تا جایی که می‌توانید ترانه بنویسید. انجام این کار، مهارت‌های مربوط به ترانه‌سرایی شما را بسیار تقویت خواهد کرد و با گذشت زمان، نتیجه این مداومت را به خوبی متوجه خواهید شد.